OVER TAIWAN

Home  »  Taiwan  »  Formosa  »  Thee soorten uit Taiwan

FORMOSA

We vinden het leuk om je een klein stukje geschiedenis van Taiwan te laten zien. Vooral ook omdat Nederlanders in dienst van de VOC het eiland, toen nog Formosa geheten, bijna 40 jaar bezet hebben gehouden.

Oude ingekleurde pentekening van fort Zeelandia. Er zijn schepen te zien met de Nederlandse vlag. Er wordt gevochten met Chinese jonken. In het fort wappert de Nederlandse vlag.
Image Wikimedia Commons

We beginnen dit korte stukje over de geschiedenis van Taiwan met de laatste, mislukte poging van Nederlanders om het Verre Oosten te bereiken via de noordelijke route. Deze poging had de bekende overwintering op Nova Zembla van Willem Barentsz en Jacob van Heemskerk tot gevolg (1596-1597).

De Portugezen hadden in die tijd meer succes dan de Nederlanders met de zuidelijke route, via Kaap de Goede Hoop. Het huidige Taiwan werd in 1583 ontdekt door een Portugees schip. De kapitein van dit schip noemde het eiland ‘Ilha Formosa‘, Portugees voor mooi eiland.

In 1602 werd de Vereenigde Oostindische Compagnie VOC opgericht, die de handel in producten uit Azië grotendeels overnam van de Portugezen. De VOC handelde in peper, kruidnagelen, muskaatnoten, kaneel, rijst, koffie, thee, suiker en nog veel meer.

De VOC in Formosa

Informatie bord over de Nederlandse kolonisatie van Formosa.

In 1624 belandde de VOC op Taiwan, toen nog Formosa geheten.

Thee werd toen in Taiwan alleen op kleine schaal gecultiveerd door chinese immigranten. De VOC was het op Taiwan vooral te doen om de huiden van herten en om rijst en suiker.

Aan de westkust, in het huidige Tainan, bouwde de VOC het fort Zeelandia. Er zijn nu, bijna vierhonderd jaar later, nog steeds restanten te zien.

Een recente foto van een bewaard gebleven stuk muur van fort Zeelandia. De muur is begroeid met een oude bananenboom.
Informatiebord in de Engelse taal over het stuk muur van het fort.

Een stuk vestingsmuur van fort Zeelandia in Tainan.
Het grootste deel van het fort heeft de oorlogshandelingen en vele typhoons niet overleefd.

Recente foto van het kunstmatige waterreservoir Lan Tan.

Ook elders op het eiland zijn nog sporen zichtbaar van de aanwezigheid van Nederlanders.
Dit waterreservoir ‘Lan Tan’ ten oosten van Chia-Yi is aangelegd door de VOC voor de irrigatie van de rijstvelden.

De Chinese krijgsheer Koxinga heeft in 1662 een einde gemaakt aan de bezetting door de Nederlanders.
Hij wordt ook nu nog op veel plaatsen vereerd.

Omringende huizen en auto's vallen in het niet bij dit grote, hoge beeld van Koxinga.

Koxinga kijkt uit over de rijstvelden ten noorden van Chia-Yi Taiwan.

Boeken over Formosa in de VOC tijd

Omslagfoto van het boek de val van Formosa

 

Over de VOC geschiedenis in Formosa was niet veel te vinden in de boekwinkels.

Totdat in 2015 het boek “De Val van Formosa” verscheen van Tonio Andrade, een Amerikaanse historicus.

Een makkelijk leesbaar geschiedenisboek, dat gedetailleerd ingaat op de strijd tussen de Nederlanders onder leiding van gouverneur Frederick Coyet; en de Chinezen onder leiding van krijgsheer Koxinga.

Toch zullen sommige mensen enigszins teleurgesteld zijn over dit boek, omdat het vooral gaat over de strijd tussen Oost en West gedurende de laatste twee bezettingsjaren. Er valt dus weinig te lezen over het gewone leven gedurende de aanwezigheid van Nederlanders in Formosa .

 

En toen stond er opeens in hetzelfde jaar nòg een boek over deze tijd in de boekwinkel:
“Formosa, voorgoed verloren” van Joyce Bergvelt.

Joyce, geboren in Amstelveen, groeide op in Japan, Engeland en Taiwan. Voor haar studie heeft ze een jaar doorgebracht op de Volksuniversiteit van Beijing.

Zij heeft een prachtige, meeslepende roman geschreven dat het verhaal van de bezettingsjaren van zowel Nederlandse als Chinese kant vertelt.
De lezer krijgt niet alleen meer inzicht in het optreden van de VOC in het Verre Oosten, maar komt nu ook te weten hoe de gewone burgers die tijd moeten hebben ervaren.

Heel leuk en leerzaam om te lezen. Inmiddels is alweer de derde druk van dit boek verkrijgbaar.

Omslagfoto van het boek Formosa voorgoed verloren.
Cover Lord of Formosa

 

Op 26 april 2018 verschijnt ook de Engelstalige versie, met als titel “Lord of Formosa”.

“Based on historical events, this gripping, epic novel dramatizes the first major confrontation between China and the West. Set against one of the most turbulent periods in Chinese history, it tells the story of the Dutch colonists on seventeenth century Taiwan, and how they were expelled from the island in a spectacular way by Chinese warlord Koxinga.”

Thee in de VOC tijd

Oude tekeningen van het afwegen van theekisten in China en een stapel theekisten met opschrift Formosa Oolong.

De theesoort die de VOC naar het Westen bracht, was zwarte thee.

De reden hiervoor is dat groene (onbehandelde) theebladeren maar kort houdbaar zijn, ongeveer één week.
Pas toen men in China begon met het behandelen van de groene theebladeren tot zwarte thee, die jarenlang houdbaar is, werd exporteren mogelijk.
Zwarte thee kon nu dus ook naar Nederland gebracht worden met de VOC schepen, op de zeven maanden durende reis terug naar huis.

De techniek om de groene theebladeren slechts licht te oxideren tot Oolong thee is uitgevonden op Taiwan.
Dankzij de kortere reistijden en de moderne techniek van vacuüm verpakken, kan deze theesoort tegenwoordig zonder problemen worden geëxporteerd.

<>